Houd plaagdieren buiten uw bedrijf

Plaagdieren zijn jaarlijks een schadepost op veel veehouderijbedrijven en zorgen tevens voor een verhoogde ziektedruk. De hoogste druk van plaagdieren begint in september/oktober en eindigt medio april. Reden genoeg dus om maatregelen te nemen om de plaagdieren buiten uw bedrijf te houden.

De druk van plaagdieren neemt toe als gewassen zoals graan en maïs zijn geoogst, de sloten zijn geschouwd, de temperatuur afneemt en meer neerslag ervoor zorgt dat er geen droge schuilplaatsen meer zijn. Ondanks dat de druk van plaagdieren na april enigszins afneemt, blijft de druk altijd aanwezig. Dit omdat ziektekiemen lang in een darm van een geïnfecteerde rat kunnen overleven. Een geïnfecteerde rat kan bijvoorbeeld de infectieziekte Salmonella Gallinarium nog vier maanden na besmetting via de ontlasting uitscheiden. Dit geldt ook voor allerlei andere ziektes.

Grootte van de druk
De grootte van de druk van plaagdieren kan worden bepaald door inspectie. Dit wordt bepaald door de hoogte van de opname van lokvoer in lokdozen. Wordt veel lokvoer gevreten dan is de druk hoger dan wanneer de opname laag is en dus ook de druk lager is. De frequentie van de controle van lokbakken moet hier dan ook op aangepast worden. Bij een hoge opname moeten de bakken elke drie tot vier dagen worden gecontroleerd en aangevuld, bij een lage of geen opname om de een à twee weken.

In de stal kan het lokaas worden gevoerd via buizen in de isolatie van het plafond en via lokdozen op die plaatsen waar voer of mest in de stal aanwezig is. Bijvoorbeeld in het voerlokaal bij pluimvee, in de nabijheid van mestkelders bij varkenstallen of bij de mestband. Let hierbij op dat dieren niet in aanraking mogen komen met de lokdozen.

Snelle uitbreiding
De druk kan ook bepaald worden door de signalering van plaagdieren. Ziet u overdag een rat lopen, dan is de druk hoger dan dat u ’s nachts een rat ziet lopen (verhouding is ongeveer 1 op 5). Een plaagdier gaat op zoek naar een beschutte schuilplaats en naar voedsel, omdat hij weet dat hij dood gaat als hij zijn lichaamstemperatuur verliest en er geen voedsel meer aanwezig is. Het vinden van voedsel en beschutting heeft ook effect op de voortplanting van een plaagdier. Als een rat bijvoorbeeld een goed beschutte plek heeft met voldoende voedsel zal het elke vier weken negen jonge ratjes werpen. Wanneer het aanbod van voedsel lager is en de schuilplaats minder bescherming biedt, dan heeft de rat één keer per negen weken een worp van vijf jonge ratjes.

Geen voedsel, geen schuilplaats
Kortom; plaagdieren kunnen het beste buiten uw bedrijf gehouden worden door ervoor te zorgen dat er geen droge schuilplaats en geen voedsel gevonden kan worden. Zijn deze punten namelijk niet aanwezig, dan gaat het plaagdier op zoek naar een andere schuilplaats buiten uw bedrijf. U kunt de volgende maatregelen nemen:

- haal begroeiing (struiken etc.) binnen een meter om de stal weg;

- stapel geen materialen tegen de stal (bijv. hout en/of stenen);

- sluit deuren, uitloopschuiven en ramen goed af;

- sluit de openingen bij de mestafvoerband of mestkelders af;

- ruim gemorst voer onder de silo etc. op.

Bestrijdingsplan
Voedsel dat de rat wel mag vinden zit in de lokdozen. Het is dus verstandig om de lokdozen om de 15 meter rond de stal te plaatsen. Door de lokdozen tegen de stal te plaatsen wordt ervoor gezorgd dat een rat hier gemakkelijk tegenaan loopt. Advies is ook om tijdig een ongediertebestrijdingplan te maken. Het is verstandig om dit samen met een professionele ongediertebestrijder te doen. Zo bent u er zeker van dat de plaagdieren op een goede manier worden bestreden en dat de hieraan gerelateerde infectiedruk wordt verlaagd. Voor een optimale bestrijding kunt u zoals aangegeven een gespecialiseerd bedrijf inhuren, zij hebben de juiste middelen en kennis tot hun beschikking. Het aanbevelen waard!